O τρίτος Πυλώνας του ΜΔΜ, δηλαδή η δανειακή διευκόλυνση των δημόσιων φορέων (Public Sector Loan Facility, PSLF), είναι ένας μηχανισμός της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την κινητοποίηση ευρέως φάσματος επενδύσεων των οντοτήτων του δημόσιου τομέα, προκειμένου οι δημόσιοι φορείς να μετριάσουν τις κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις της μετάβασης, διασφαλίζοντας ότι καμία περιφέρεια και κανένας ευρωπαίος πολίτης δεν θα μείνει πίσω κατά τη μετάβασή τους στην κλιματική ουδετερότητα.

Οι επιλέξιμες περιοχές του PSLF είναι αυτές που καλύπτουν τα Εδαφικά Σχέδια Δίκαιης Μετάβασης και οι πυλώνες ενίσχυσης, είναι οι:

–         Περιβαλλοντικές υποδομές για την έξυπνη διαχείριση αποβλήτων και υδάτων

–         Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας

–         Ενεργειακή απόδοση

–         Πράσινη και βιώσιμη κινητικότητα στοιχεία

–         Αστική ανανέωση και ανάπλαση

–         Ψηφιοποίηση

Το χρηματοδοτικό κονδύλιο του Πυλώνα 3, έχει δύο συνιστώσες: δάνειο και επιχορήγηση.
Συνδυάζει επιχορηγήσεις 1,5 δις ευρώ που χρηματοδοτούνται από τον προϋπολογισμό της ΕΕ, με δάνεια 10 δις ευρώ από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, για την κινητοποίηση 18,5 δις ευρώ δημόσιων επενδύσεων, με ορίζοντα το 2027.

•  Η δανειακή σύμβαση αποτελεί προϋπόθεση προκειμένου ένας φορέας να ενταχθεί στο σκέλος της επιχορήγησης, γεγονός που καθιστά τον PSLF (Πυλώνα 3), πολύ ελκυστικό για τους εν δυνάμει δικαιούχους δημόσιους φορείς.
• Σκέλος επιχορήγησης CINEA
  Έως τις 31 Δεκεμβρίου 2025 σε κάθε κράτος μέλος αναλογεί συγκεκριμένο μερίδιο επί του συνόλου του σκέλους της επιχορήγησης για το PSLF. Μετά την πάροδο της συγκεκριμένης ημερομηνίας και μέχρι την ολοκλήρωση του PSLF, στις 31 Δεκεμβρίου 2027, οι υπολειπόμενοι πόροι αντιμετωπίζονται ως ένα ενιαίο ποσό και για την επιλογή των έργων ακολουθείται ανταγωνιστική διαδικασία μεταξύ των ενδιαφερόμενων επιλέξιμων δημόσιων φορέων όλων των κρατών μελών.
  Το εγκεκριμένο μερίδιο της Ελλάδας για επιχορηγήσεις έως τις 31 Δεκεμβρίου 2025, ανέρχεται σε 56,6 εκατ. ευρώ. Ο συνολικός προϋπολογισμός των έργων που δύναται να καλυφθεί από το PSLF στην Ελλάδα στο διάστημα αυτό είναι πολλαπλάσιος της επιχορήγησης και ανέρχεται περίπου στα 320 εκατ. ευρώ.

Σχετικοί Κανονισμοί:

Εκτελεστική Απόφαση (ΕΕ) 2021/173 της Επιτροπής της 12ης Φεβρουαρίου 2021 για την ίδρυση του Ευρωπαϊκού Εκτελεστικού Οργανισμού για το Κλίμα, τις Υποδομές και το Περιβάλλον, του Ευρωπαϊκού Εκτελεστικού Οργανισμού για την Υγεία και τον Ψηφιακό τομέα, του Ευρωπαϊκού Εκτελεστικού Οργανισμού Έρευνας, του Εκτελεστικού Οργανισμού για το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Καινοτομίας και τις ΜΜΕ, του Εκτελεστικού Οργανισμού του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Έρευνας και του Ευρωπαϊκού Εκτελεστικού Οργανισμού Εκπαίδευσης και Πολιτισμού και για την κατάργηση των εκτελεστικών αποφάσεων 2013/801/ΕΕ, 2013/771/ΕΕ, 2013/778/ΕΕ, 2013/779/ΕΕ, 2013/776/ΕΕ και 2013/770/ΕΕ

Κανονισμός (ΕΕ) 2021/1229 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 14ης Ιουλίου 2021 σχετικά με το δανειακό μηχανισμό του δημόσιου τομέα στο πλαίσιο του Μηχανισμού Δίκαιης Μετάβασης

Τον Ιούνιο 2021 υπογράφηκε μεταξύ του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας και της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων σχετική συμφωνία, για τη χορήγηση δανείου προκειμένου να ενισχυθούν έργα του δημοσίου τομέα στις περιοχές που πλήττονται από τις συνέπειες της μετάβασης στην καθαρή οικονομία.
Το 2022, ενεργοποιήθηκε ο Π ΙΙΙ με την υπογραφή μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου, της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας και της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων δανειακής σύμβασης της τάξης των 80,7 εκατ. € και με Φορέα υλοποίησης την Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας, για την ενίσχυση επενδυτικού σχεδίου δεκαπέντε (15) έργων στην Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας.

Τον Σεπτέμβριο 2025 προεγκρίθηκε από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, νέο δάνειο 168 εκατ. ευρώ για συνολικές επενδύσεις 233,8 εκατ. ευρώ για όλες τις περιοχές ΕΣΔΙΜ της χώρας.

Σύμφωνα με πρόσφατη ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (6 Ιανουαρίου 2026), μεταξύ των νέων έργων που εγκρίθηκαν για χρηματοδότηση από το σκέλος επιχορήγησης του Πυλώνα 3 του ΜΔΜ, κατόπιν σχετικών αιτήσεων των κρατών μελών, περιλαμβάνονται έργα των περιοχών μετάβασης της Ελλάδος ύψους 38,42 εκατ. ευρώ. Πρόκειται για έργα των τομέων ενεργειακής απόδοσης, τουρισμού-γαλάζιας οικονομίας, μεταφορών, υγείας, αστικής αναγέννησης, ψηφιοποίησης, έρευνας- καινοτομίας και εκπαίδευσης, για την υποστήριξη της πράσινης μετάβασης των περιοχών.

https://cinea.ec.europa.eu/news-events/news/public-sector-loan-facility-19-new-projects-worth-eu252-million-will-advance-just-transition-across-2026-01-06_en